Categories
ancestors Blogs in Diverse Languages

Tongan #7 Ngaahi Lea Fakaepalōfita mei he Ngaahi Kuí Popoaki #7-“Tataki hoku va’e”!

Ko e Ako ke Hu ki Hotau Tukufakaholo

Pōpoaki mei he Ngaahi Kuí:

Sai, ko e pōpoaki mei he’etau ngaahi kuí he pongipongí ni ‘oku mahino ‘aupito, nounou pea a’u ki he tu’unga ko iá.  Hange ‘oku ‘i ai ha felotoi ‘o e fakakaukau ‘oku tau ‘i ha lova pea ‘oku ‘ikai fie ma’u ia ke tau ongo’i ‘o hange ‘oku tau lele toko taha pe.  ‘Oku ou tui ‘oku nau fie ma’u ke tau ‘ilo’i ko e me’a pē ‘oku fie ma’u ke tau faí ko hono kole ha poupou mo ha fakahinohino pea ‘e lava ke tau ma’u ia.  ‘Oku lava ke tau ma’u fakafo’ituitui mo ma’ungofua kitautolu ‘i he’etau hoko ko e fa’ahinga ‘o e tangata.  ‘Oku ou tui ko e taimi ‘oku hiki hake ai ‘etau ngaahi kui ki he tu’unga ko ha “kui”, ‘oku ‘i ai ha fakataha mai ‘a e kakai ma’ama’a ko ‘eni ‘oku nau kau fakataha mo e ngaahi malohi ke poupou’i ‘etau ngaahi a’usia ‘i he mamani.  ‘Oku ‘ikai fie ma’u ia ke nau fehangahangai pe mo’ulaloa ki he ngaahi ‘elemeniti manmade ‘o e ‘ulungaanga mo e fakakaukau ‘oku ne fakamavahe’i mo fakamavahevahe’i kitautolu.  ‘Oku nau malava ke agape ‘a e ‘ofa mo e manava’ofa fakaemamani lahi.  ‘Oku nau fie ma’u ‘a e lelei taha ma’a e fa’ahinga kotoa ‘o e tangata. 

‘Oku fakafiefia mo’oni kiate au ‘a e malava ko ‘eni ke tau fealea’aki mo ‘apasia ‘i he’etau fehokotaki mo ‘etau ngaahi kuí.  ‘Oku fakafiemālie mo fakalotolahi ke ‘ilo’i ‘oku ‘ikai ke tau tuenoa ‘i he ngāue ko ‘eni ‘oku ‘iloa ko e “Mo’ui 100” ki ha ni’ihi ‘o kitautolu pea mahalo ko e “Mo’ui 1000+” ma’á e ni’ihi kehe ‘o kitautolú.  ‘Oku tau tokanga fakafāmili ko e ‘ofa mo e tataki ko ia ‘oku tau ma’u mei he’etau ngaahi kuí, ko ha me’a’ofa ia ‘okú ne faitāpuekina ‘etau mo’uí.  ‘Oku ou fie fakalotolahi’i ‘a e kakai ke nau ‘ilo’i ‘oku ‘i ai ha ngaahi malohi ‘i he ‘univesi ‘oku nau poupou’i ‘enau mo’ui pea mo faka’aonga’i lelei ‘a e ngaahi me’a ma’ama’a ko ia ‘oku ala atu ma’u pe ke poupou’i ho’o ngaahi faingata’a’ia mo e ngaahi ngaue ‘oku hoko ko e konga ‘o ho’o “fononga fakalangi ‘o e mo’ui ‘oku ne ‘omi ha taumu’a mo ha kaunga ki he mo’ui ‘oku ke mo’ui ai.  Ko e popoaki he ‘aho ni mei he ngaahi kui ko e-

Tataki hoku va’e lolotonga ‘eku lele ‘i he lova ko ‘eni

Tataki hoku va’e ‘i he’eku lele ‘i he lova ko ‘eni,

Tataki hoku va’e ‘i he’eku lele ‘i he lova ko ‘eni,

He ‘oku ‘ikai te u fie lele ta’e’aonga ‘i he lova ko ‘ení.

Puke hoku nima lolotonga ‘eku lele ‘i he lova ko ‘eni.

Puke hoku nima lolotonga ‘eku lele ‘i he lova ko ‘eni.

Puke hoku nima lolotonga ‘eku lele ‘i he lova ko ‘eni,

He ‘oku ‘ikai te u fie lele ta’e’aonga ‘i he lova ko ‘ení.

Tu’u ‘i hoku tafa’aki lolotonga ‘eku lele ‘i he lova ko ‘eni.

Tu’u ‘i hoku tafa’aki lolotonga ‘eku lele ‘i he lova ko ‘eni.

Tu’u ‘i hoku tafa’aki lolotonga ‘eku lele ‘i he lova ko ‘eni,

He ‘oku ‘ikai te u fie lele ta’e’aonga ‘i he lova ko ‘ení.

‘Oku tau lele ‘i ha lova ‘oku lanu ‘a e tupenu mo e kakano ‘o e tu’unga lelei ‘o ‘etau mo’ui, pea ‘oku tau feohi lelei ‘i he hokohoko atu hono tokanga’i kitautolu ‘e he’etau ngaahi kui mo tataki hotau va’e ‘i he fononga.   Ko hono tataki kitautolu, tataki kitautolu, ‘ofa’i kitautolu, mo e ‘i ai ma’atautolu, kapau pe te tau faka’ata kitautolu kiate kinautolu ‘aki ‘etau faka’apa’apa’i kinautolu, faka’apa’apa’i kinautolu, pea ‘oua na’a ngalo pe ko hai kinautolu kiate kitautolu.  Fakaava hoku ngaahi kaungāme’á! ‘E hoku ngaahi kaungāme’á!  Mateuteu ki he ngaahi tāpuaki ‘e hoku ngaahi kaungāme’á!    Ma’u ha ‘aho monū’ia!

heart4kidsadvocacyforum's avatar

By heart4kidsadvocacyforum

I am an advocator for children and families with an intention of rising up to enlighten the world of the value and urgency there is to make our children a global priority. We are their past, their present and their future. We must Stand up! Speak up! Show up on their behalf. Join us through our website: heart4kidsadvocacy.org

Leave a Reply

Discover more from Heart4kidsadvocacyforum's Blog

Subscribe now to keep reading and get access to the full archive.

Continue reading